Wijnweetjes en meer... / de Elzas, een reisverslag...

Wijnreis naar de Elzas, een reisverslag

Hoe begin je aan iemand iets te vertellen over een reis. Een reis naar de Elzas. Hoe breng je iets over zodat ze een goed beeld krijgen van wat wij als fantastisch ervaren hebben. Ik begin gewoon bij het begin, waarbij ik wel zeg: ga er even voor zitten, als het mogelijk is met een goed glas wijn en laat het verhaal je inspireren:

Angela had ooit een keer in een van onze vele gesprekken aangegeven dat het haar super leek om een keer naar de Elzas te gaan. Mij leek het geweldig om er heen te gaan om de speciale wijnen uit de Elzas en natuurlijk het voortreffelijke eten. Zo gezegd zo gedaan de reis werd gepland van 16 april  t/m 20 april jl.

De Elzas Wijnen hebben door de ligging, aan de ene kant de bergketen de Vogezen en aan de andere kant de Rijn, heerlijke wijnen. De Vogezen vormen een natuurlijke bescherming tegen de vele regen en harde winden die vanuit het westen komen. Het gebied staat ook wel bekend als een van de drogere gebieden van Frankrijk. Droge en warme zomers waar de temperatuur op kan lopen tot 30c en koude maar droge winters. De gronden bestaan uit verschillende structuren, van zandsteen en graniet (terroir) die hierdoor aan elke druif zijn eigen unieke smaak geeft. Als in de Vogezen de sneeuw smelt sijpelt dit naar de lagere gelegen delen van het land en geeft dit voldoende water aan de druivenplanten. Hierdoor hebben de druivenstokken de optimale omstandigheden om hun druifjes lekker te laten rijpen.

    

Wist je dat: in de Elzas voornamelijk met 7 soorten druiven wordt gewerkt?
1.      Sylvaner
2.      Pinot Blanc
3.      Riesling
4.      Muscat
5.      Pinot Gris
6.      Gewurztraminer
7.      Pinot Noir (voor de rode wijn)
De Elzas is niet alleen bekend om de wijn-spijs maar zeker ook om de historie die het gebied heeft. Vele dorpen hebben een eeuwenlange geschiedenis en dat zie je dan ook nog in vele "Harry Potter" dorpen terug. Mooie vakwerk huizen in vele ongelofelijke kleuren. De sfeer van weleer, de geuren. Alles bij elkaar een gebied welke wij zeker aan een ieder zouden aanraden.

Donderdag 16 april
Onze reis begon in het dorp Issenheim waar we hartelijk werden ontvangen in hotel A la Demi-Lune, na een reis van circa 6 uur met de auto. Na ingecheckt te zijn zijn wij direct begonnen met het onderzoeken van de Elzas. Op naar Guebwiller waar we na wat rondwandelen op het terras zijn neergestreken vanwaar wij een goed uitzicht hadden op het Franse volk, en dit onder het genot van onze eerste Pinot Gris. En ik kan je vertellen dat die erg goed smaakte! Na een tijdje de Fransen te hebben bestudeerd zijn wij weer terug gereden naar ons hotel waar wij van de lokale specialiteiten genoten hebben. Ik heb de Flammekueche met zuurkool, spekjes, ui en room gegeten, Flammekueche hebben ze in allerlei variaties en is een specialiteit in de Elzas, en Angela heeft een heerlijke grote cordon bleu gegeten. Dit alles lekker vers. Alles werd uiteraard met een goede riesling van het wijnhuis Materne Haegelin weggespoeld. Na lang natafelen waar we de planning voor de volgende dag gemaakt hebben werd het bedje opgezocht.

Vrijdag 17 april
Een regenachtige dag maar dat kon wat ons betreft de pret niet drukken. Als eerste in de planning stond, rond toeren en kijken. Na wat getoerd te hebben kwamen wij bij onze eerste grootte proeverij aan. Het wijnhuis Marterne Haegelin waar wij als enige gasten hartelijk werden ontvangen. Wat hebben wij hier genoten. Niet alleen van de voortreffelijke wijnen maar zeker, alsnog niet meer, van de bezielde uitleg van een van de eigenaren, Annick. Iemand die zo gepassioneerd is dat je er de hele dag wel naar kunt luisteren. Vele verhalen werden er verteld terwijl wij heerlijk genietend hun beste wijnen mochten proeven. Een familie bedrijf die al vele generaties lang in de wijnbouw zit maar ook een traditie in de keuken heeft opgebouwd. Dit samen met de wijnen krijg je een voortreffelijke wijn-spijs combinaties. Na deze proeverij werd ons geadviseerd om naar het restaurant in het dorp te gaan. Dit advies hebben wij opgevolgd en ook hier hebben wij genoten van een heerlijke lunch: spinazie quiche met een glas bubbels of te wel een glas Cremant d’Alssace.

Wist je dat: Cremant een champagne is die geen champagne mag heten..... Alle bubbels gemaakt buiten de champagnestreek in Frankrijk worden cremant genoemd.

Onze volgende stop was Equisheim, een stadje die al sinds 878 vermeld stond in de boeken. Op het moment dat je je auto aan de rand van het centrum parkeert waan je je terug in de middeleeuwen.… de kerk centraal in het midden met rondom het ene oude vakwerkhuis na het andere. Neem je fotocamera mee want er is veel om te zien. In Equisheim kwamen wij er achter dat de Elzas ook bekend staat om zijn ooievaars. Blijkbaar door de ligging vinden de vogels hier hun broedplaatsen boven op de vele kerktorens die de Elzas rijk is. De ooievaar is dan ook een geliefd symbool voor de Elzas. Na een hele wandeling hebben wij in het centrum van Equisheim op een terras tegenover de fontein met de Heilige Leo IX, heerlijk genoten van een kop thee met een gebak. Hier mag je het gebak geen gebakje noemen want ze zijn zo groot als een halve taart in Nederland…. en daar zijn de kilo’s.
Na Equisheim besloten wij voor die dag nog een stop te maken en wel in het dorp Riquewihr. Het leuke van al deze plaatsen is dat ze dicht bij elkaar liggen en dat je met even rijden er ook zo bent. Ik denk dat de gemiddelde afstand tussen de dorpen een kilometer of 15 is. Riquewihr is qua bebouwing bijna hetzelfde als Equisheim maar toch bij binnenkomst in het dorp ademt het een totaal andere sfeer uit. Waar Equisheim rustig en “normaal” was is Riquewihr meer een mondaine dorp. Hier kun je je dan ook vergapen aan dure merken en dure toeristen. Wij dus niet ha ha! Hier zijn de straatjes vol met mensen, massa dus. Je vindt hier bekende wijnhuizen uit de Elzas zoals Dopp Au Moulin en Hugel. Voortreffelijke wijnen maar voor dezelfde prijs van één Riesling uit Riquewihr, heb je van een minder bekend wijnhuis maar wel met dezelfde kwaliteit twee flessen Riesling. Wat een naam al niet doet!
Voor vandaag was dit meer dan voldoende en hebben wij onze vermoeide lichamen in de auto gehesen en zijn wij weer op weg gegaan naar ons hotel in Issenheim. Waar we wederom genoten hebben van een goed glas wijn met voortreffelijk eten.

Zaterdag 18 april
De dag begon met een dikke lach. De zon scheen volop. Wij hebben ons als een speer aangekleed, hebben ons naar beneden gespoed, hebben ons ontbijt naar binnen gewerkt en zijn als een dolle gaan rijden. Ach, dat viel ook wel mee. Maar eenmaal in de auto zijn wij op weg gegaan om de Elzas verder te ontdekken. Bij het avondeten hadden wij besloten om te beginnen in Ribeauville. Ribeauville een plaats die reeds zijn ontstaan ontleent in de 12e de eeuw. Een plaats met een zeer rijke geschiedenis. Van grote stedenbouwers en wapenfeiten maar het aller bekendst is toch de Ribeauville-wijn. Een van de bekendere wijnhuizen is die van Jean Sipp van "Domaine Jean Sipp". Een wijnhuis welke al vele generaties lang in de familie is. Tegenwoordig gaat de kennis van het wijn maken niet alleen over van vader op zoon/dochter maar worden de zonen en dochters ook elders over de wereld gestuurd om hun kennis van het venifiëren bij te schaven en uit te breiden. Een familie met passie (dit hebben ze bijna allemaal) en compassie voor de wijnen die ze maken.

Wist je dat: het woord venifiëren betekent dat de geoogste druiven een proces ondergaan waarin ze zullen veranderen in wijn.

Na ook weer afscheid te hebben genomen van Ribeauville zijn wij op weggegaan naar Bergheim. In Bergheim zit een “eigenzinnige” wijnboer genaamd Marcel Deiss. De familie Deiss is al woonachtig sinds 1744 in Bergheim. Men kan dus stellen dat ze een lange geschiedenis hebben. En men kan er ook vanuit gaan dat dit ook in de wijnbouw is. De familie heeft ongeveer 26 hectaren wijnbouwgrond verdeeld over 9 gebieden in de Elzas. Vandaag de dag staat Jean Michel Deis aan het roer en aan hem is de edele taak om met de 3 basis principes: de druifvariaties, de vintage (jaar), de terroir (grondsamenstelling), een goede wijn te maken. Men kan stellen dat dit wijnhuis wereldwijd goed wordt ontvangen.
Op naar onze laatste stop, Barr. Hier hebben wij ook weer 2 nachten overnacht en wel in Hotel-Restaurant du Chateau d’Andlau. Na een korte reis kwamen wij aan op de plaats van bestemming. Een hotel mooi in de bergen maar totaal verlaten…. Zijn wij hier wel goed? Toch maar eens kijken. Toen wij naar de ingang liepen viel ons op dat het restaurant vele onderscheidingen kent. Maar het ziet eruit alsof ze nog in een winterslaap zitten…. In onze beleving rijmt het niet zo samen. Maar ja, wie zijn wij. Wij aan de deur rommelen en gelukkig gaat deze open. Een aller vriendelijkste meneer staat ons te woord en geeft aan dat wij aan het juiste adres zijn. Bij onze opmerking van “het is hier zo rustig” kijkt hij verbaasd op en geeft aan dat het hotel volledig volgeboekt is. Angela en ik kijken elkaar een keer aan...., ja ja. Na de koffers in onze hotel kamer (die degelijk en schoon was) te hebben gebracht en met de plaatjes in ons hoofd van de vorige steden, togen wij vol goede moed naar het centrum van Barr. Zo een totaal ander dorp…. het oogt armoedig. Minder opgeknapte huizen, meer verpauperd. Na een wandeling van een half uur besloten wij maar in het zonnetje ons geluk op het terras te beproeven. Beide aan de Pinot gris. En die smaakt heerlijk. Lekker fris met en licht zuurtje. Na hier de reis eens doorgesproken te hebben besloten wij weer terug te gaan naar ons hotel. Bij aankomst stonden er al drie auto’s. Het zou ons benieuwen wat dit restaurant voor ons in petto had. Nu kan ik u mededelen dit restaurant was een top restaurant! Wat hebben wij ons er op verkeken. En het wijnboek.... zo dik daar past het boek van sinterklaas wel 4 keer in. Voor de wijnliefhebbers een keus van heb ik jou daar. Ongelooflijk! Het is niet alleen dat het boek zo dik is maar wat een wijnkelder heeft dit restaurant, 1800 verschillende wijnen. Vanuit de hele wereld liggen hier de beste wijnen. En wat schetst onze verbazing het hele restaurant is tot de laatste stoel gevuld. Van heinde en ver komen de mensen om hier te eten en te overnachten. En wij dus ook. Het werd een latertje maar wel een memorabele.

          

Zondag 19 april
Na heerlijk uitgeslapen te hebben was het weer tijd voor een wijnproeverij. Wij hadden om 10.00 uur een afspraak gepland, ja je leest het goed 10.00 uur aan de wijn en wel bij het wijnhuis Hering in Barr. Dit wijnhuis bestaat al sinds 1858 en wordt inmiddels gerund door de 5de generatie. Zij bezitten 10 hectaren grond waaronder een Grand Gru locatie genaamd Kirchberg.

Wist je dat: Grand Gru staat in de Elzas voor de best gelegen wijngaarden uit de streek met hun specifieke terroirs.

Ook zijn zij een van de weinige wijnboeren in de Elzas die op bepaalde delen van hun wijngebied biologische wijnen verbouwd. Er bestaat al lang een traditie van de verbouw van verschillende druivensoorten op één grondgebied. Deze druivensoorten groeien allemaal tegelijk onder dezelfde omstandigheden. Het huis Hering heeft op de Kirchberg, maar weer niet op een Grand Gru gedeelte, een stuk waar zij deze traditie van wijn verbouwen toepassen. De wijn die hier vanaf komt is de Rosenegert en deze wijn bestaat uit 50% Riesling, 20% Pinot gris, 20% Gewurztraminer, 5% Muscat, 5% Pinot Blanc. Uiteraard hebben wij deze wijn mogen proeven en het is een wijn die ons verrast heeft. Een fruitige maar toch frisse wijn. Verder hebben wij hier verschillende andere witte wijnen geproefd o.a. de Gewurztraminer Kirchberg Barr 2012, niet te zoet maar toch wel zoet…. Ja ja, ook dat kan. Heerlijk bij een zoet dessert als goede tegenhanger. Wat hebben wij hier op de vroege morgen genoten van een jonge man (want als hij oud is ben ik dat ook) die ook de nieuwe wereld van de wijnen heeft gezien en daar ook gewerkt heeft. Ondanks de vele nieuwe technieken houdt ook dit wijnhuis vast aan de traditionele wijnbouw. Met in zijn overtuiging dat dit toch de betere en eerlijke wijnen maakt. Een goed wijnhuis.
Na de proeverij zijn wij vol wijn (geintje, hebben alles netjes uitgespuugd, wat bijzonder jammer was want de wijnen waren van uitstekende kwaliteit) op weg gegaan naar Straatsburg. Hier hebben wij ons hart opgehaald in de drukke straten vol met toeristen, zijn vele restaurantjes maar vooral zijn vele objecten die de geschiedenis van de stad laten zien. Wie de stad in een verkorte route wil zien raden wij aan om de mini trein te nemen. In deze mini trein wordt je dwars door het oude centrum van Straatsburg gereden en krijg je ook nog uitleg van wat je ziet. Ook een aanrader is het ijs. Ze maken fantastische creaties. Zo eet je een roos van ijs bijvoorbeeld.… hoe leuk is dat. Ook hier hebben wij heerlijk op het terras genoten van de zon. En uiteraard in een van de vele restaurants een goede lunch tot ons genomen. Inmiddels was het al weer 16.00 uur waarop wij besloten om het mooie Straatsburg achter ons te laten en onze reis af te sluiten in een van de oude dorpjes waar de Elzas bekend om staat. Op naar Obernai.
Obernai doet niets onder voor de andere dorpen die wij gezien hebben. Mooie oude vakwerkhuizen, een lange geschiedenis en wederom goede wijnen. Wij hebben dit alles weer goed op ons in laten werken en zijn gestrand in een petit klein restaurantje waar wij onze laatste wijn gedronken hebben bij een voortreffelijke maaltijd.

Maandag 20 april
Hoe lang van stof (vind ik zelf van niet) ik hier voor was hoe kort ik hier zal zijn. Een goed ontbijt, de koffers ingepakt, in de auto geladen en op naar huis. Binnen 6 uur waren wij thuis, onze reis is top verlopen!

Conclusie.... Wij gaan weer.… en wie gaat er mee….!?!